17% ryczałt – co musisz wiedzieć o stawkach i zasadach w 2025 roku?
13/10/2025
W ostatnich miesiącach w przestrzeni publicznej pojawiło się wiele dyskusji na temat zmian podatkowych dotyczących rozliczeń pomiędzy podmiotami powiązanymi.
Jedną z najczęściej komentowanych propozycji jest wprowadzenie 17% ryczałtu od przychodów osiąganych w ramach współpracy firm pozostających w powiązaniach osobowych lub kapitałowych.
Dla wielu przedsiębiorców może to oznaczać istotne obciążenie finansowe i konieczność przeanalizowania struktury prowadzonej działalności. Warto zatem przyjrzeć się, na czym dokładnie polega ryzyko związane z planowaną regulacją i jakie konsekwencje może ona przynieść.
Zmiany w opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Świadczenia usług związanych
W planowanej nowelizacji ustawy o ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych przewidziano istotne zmiany dotyczące opodatkowania usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych.
Zmiany mają wejść w życie w 2026 roku i dotyczą art. 12 ust. 1 ustawy o ryczałcie.
Głównym celem nowelizacji jest poszerzenie katalogu przychodów, które podlegają 17-procentowej stawce ryczałtu, oraz ograniczenie możliwości stosowania niższych stawek w transakcjach wewnątrz grup kapitałowych.
Obecny mechanizm i jego konsekwencje – kwestie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, także w pozarolniczej działalności gospodarczej
W obecnym stanie prawnym podatnicy korzystający z ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych często stosują mechanizmy optymalizacyjne, polegające na świadczeniu usług na rzecz podmiotu powiązanego.
Typowym przykładem jest sytuacja, w której wspólnik spółki z o.o. świadczy na rzecz tej spółki usługi doradcze i rozlicza przychody ze świadczeń według stawki ryczałtowej 8,5%.
Korzyść podatkowa w takim przypadku jest podwójna. Spółka może zaliczyć wypłacone należności do kosztów uzyskania przychodów, a wspólnik płaci relatywnie niski ryczałt od przychodów uzyskanych z usług świadczonych własnej spółce.
Gdyby analogiczne przychody były wypłacane w formie dywidendy, podatnik musiałby zapłacić podatek w wysokości 19%, a w przypadku wynagrodzenia na zasadach ogólnych mogłaby obowiązywać progresja 12% lub 32% wraz z dodatkową daniną solidarnościową.
Ryczałt 17% dla usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych – planowane zmiany świadczenia usług związanych
Rząd przygotował projekt nowelizacji ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, który ma wejść w życie od 2026 roku.
Zmiany dotyczą opodatkowania usług świadczonych przez podatników na rzecz podmiotów powiązanych i wprowadzają stawkę ryczałtu w wysokości 17 procent.
Choć celem nowelizacji jest ograniczenie optymalizacji podatkowej, w praktyce skutkiem może być powstanie nierówności podatkowych między przedsiębiorcami wykonującymi identyczne usługi, w zależności od tego, kto jest odbiorcą usług.
Ulga IP Box – nowe warunki korzystania z preferencyjnego opodatkowania przy działalności gospodarczej
Projekt UD116 przewiduje również zmiany w zakresie ulgi IP Box, umożliwiającej preferencyjne opodatkowanie dochodów z własności intelektualnej stawką 5%.
Nowe przepisy mają uzależnić prawo do stosowania ulgi od zatrudniania co najmniej trzech niezależnych pracowników.
Dla przedsiębiorców prowadzących jednoosobową działalność, np. programistów czy freelancerów, zmiana ta może oznaczać utratę dostępu do korzystnej stawki podatku, co istotnie wpłynie na rentowność działalności w sektorze IT i nowych technologii.
Dla firm, które zatrudniają już pracowników, wprowadzenie tego kryterium może być neutralne, a w niektórych przypadkach wręcz korzystne, gdyż zapewnia możliwość utrzymania ulgi przy spełnieniu dodatkowego warunku.
Jednocześnie projekt przewiduje rozszerzenie podstawy obliczenia daniny solidarnościowej o dochody objęte ulgą IP Box, co może zwiększyć zobowiązania podatkowe przedsiębiorców prowadzących zarówno jednoosobową działalność, jak i spółki transparentne podatkowo.
Zwiększenie podstawy daniny solidarnościowej oznacza konieczność uwzględnienia w kalkulacjach podatkowych przychodów z preferencyjnego opodatkowania, co wpływa na efektywność planowania podatkowego i decyzje inwestycyjne przedsiębiorców.
Ryczałt ewidencjonowany – nowe zasady opodatkowania usług dla podmiotów powiązanych w formie ryczałtu od przychodów
Natomiast jedną z kluczowych propozycji w projekcie UD116, najistotniejsza na gruncie tego opracowania jest wprowadzenie nowej stawki 17% dla usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych.
Dotyczy to m.in. usług związanych z pozyskiwaniem klientów dla spółki w ramach grupy kapitałowej lub powiązań osobowych.
W praktyce zmiana ta oznacza, że przedsiębiorcy korzystający z ryczałtu, którzy do tej pory stosowali niższe stawki podatku przy świadczeniu usług wewnątrz grupy, będą musieli płacić wyższy podatek od przychodów uzyskanych w ramach tych relacji. Pojawiają się pytania dotyczące np. świadczenia usług związanych, w zakresie badań naukowych, w zakresie sprzedaży napojów, w zakresie specjalistycznego projektowania, w zakresie sprzedaży nieruchomości itd. Czy nastąpi to z wyłączeniami, a jeśli tak to czy także np. z wyłączeniem pobierania oprogramowania, z wyłączeniem publikowania gier komputerowych i inne.
Konsekwencje tej zmiany mogą być szerokie. Wyższa stawka ryczałtu wpłynie na efektywność finansową usług świadczonych dla podmiotów powiązanych i może skłonić przedsiębiorców do zmiany sposobu organizacji swojej działalności.
W szczególności może zachodzić potrzeba rozważenia alternatywnych struktur organizacyjnych lub form opodatkowania, np. przejścia na zasady ogólne lub rozliczenia w formie spółki, aby zoptymalizować obciążenia podatkowe. Istotne są także kwestie odpłatnego zbycia, działalności usługowej, działalności gastronomicznej, oprogramowania komputerowego, robót budowlanych czy świadczeń w ramach wolnych zawodów.
Projekt ustawy UD116 – zmiany w podatkach dla przedsiębiorców w ramach prowadzonej działalności gospodarczej
W wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów pojawiły się bowiem założenia projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw, oznaczonego numerem UD116.
Projekt ustawy ma zostać opublikowany do końca września 2025 roku.
Przewidziane zmiany obejmują istotne modyfikacje w zakresie opodatkowania ryczałtem oraz korzystania z ulg podatkowych, takich jak IP Box, co może wpłynąć na przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą zarówno w formie jednoosobowej działalności, jak i w ramach spółek.
Nowe zasady opodatkowania usług dla podmiotów powiązanych
Projekt nowelizacji przewiduje, że przychody z tytułu świadczenia usług na rzecz podmiotu powiązanego będą opodatkowane stawką 17%.
Podmiot powiązany definiowany jest na podstawie art. 23m ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT i obejmuje spółki osobowe oraz kapitałowe, w których podatnik jest wspólnikiem, członkiem zarządu lub pełni inne funkcje związane z kontrolą nad podmiotem. Dodatkowo warunkiem zastosowania przepisów jest posiadanie co najmniej 5% udziałów lub praw określonych w art. 23m ust. 2 pkt 1 lit. a–c ustawy o PIT.
W praktyce oznacza to, że podatnik świadczący usługi na rzecz podmiotu powiązanego nie będzie mógł korzystać z niższych stawek ryczałtu, takich jak 8,5%, 12% czy 15%, niezależnie od rodzaju wykonywanych usług.
Stawka 17% obejmie szeroki katalog przychodów wskazanych w art. 12 ust. 1 ustawy o ryczałcie, w tym usługi doradcze, marketingowe, informatyczne czy związane z obsługą nieruchomości. Pojawiają się pytania w zakresie handlu, w zakresie opieki zdrowotnej, oprogramowania komputerowego itp.
By dobrze opodatkować swoją działalność skontaktuj się z doradcą podatkowym.
Zmiany w art. 12 ustawy o ryczałcie
Nowelizacja wprowadza zmianę w art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o ryczałcie.
Przewiduje ona, że stawką 17 procent opodatkowane będą przychody z tytułu świadczenia określonych usług, w tym m.in. usług wskazanych w pkt 2–3, pkt 4 lit. d w zakresie obsługi nieruchomości własnych lub dzierżawionych, lit. e oraz pkt 5–7, pod warunkiem że są one świadczone na rzecz podmiotu powiązanego. W tym przypadku dotychczasowe niższe stawki ryczałtu, takie jak 8,5, 12 czy 15 procent, nie będą miały zastosowania.
Podmiot powiązany w rozumieniu przepisów to spółka osobowa lub kapitałowa, w której podatnik posiada udziały lub prawa, członek zarządu lub wspólnik, przy czym wielkość posiadanych udziałów lub praw musi wynosić co najmniej 5 procent.
Cel zmian i mechanizm ograniczenia optymalizacji
Ministerstwo Finansów wskazuje, że obecny stan prawny sprzyja optymalizacji podatkowej. Przykładowo, wspólnicy lub członkowie zarządów spółek często wystawiają faktury własnym spółkom za świadczone usługi, rozliczając je niższą stawką ryczałtu, np. 8,5 procent.
W tym samym czasie spółka zalicza wynagrodzenie do kosztów, a wspólnik korzysta z niskiej stawki ryczałtowej. Gdyby przychód był wypłacany w formie dywidendy, podlegałby opodatkowaniu PIT według stawki 19 procent, a w przypadku wynagrodzenia na zasadach ogólnych obowiązywałyby stawki progresywne 12 i 32 procent oraz dodatkowa danina solidarnościowa.
Nowelizacja ma zatem ujednolicić sposób opodatkowania przychodów ze świadczenia usług dla podmiotów powiązanych i wprowadzić stawkę 17 procent, aby przeciwdziałać podwójnym korzyściom podatkowym.
Kontrowersje i praktyczne konsekwencje
W praktyce wprowadzenie 17-procentowego ryczałtu może prowadzić do niezamierzonych dysproporcji.
Podatnik wykonujący dokładnie te same usługi dla podmiotu powiązanego zapłaci wyższy podatek niż osoba świadcząca identyczne usługi dla niezależnego kontrahenta.
Spółka nabywająca usługi w obu przypadkach zalicza je do kosztów podatkowych, więc z perspektywy podatnika korzystającego z usług, zmiana wprowadza nierówność bez wpływu na faktyczne korzyści fiskalne grupy kapitałowej.
Problem polega również na konieczności identyfikowania podmiotów powiązanych i ustalania udziałów, co w praktyce może rodzić dodatkowe obowiązki dokumentacyjne oraz ryzyko błędnej kwalifikacji transakcji.
W konsekwencji przedsiębiorcy będą musieli szczegółowo analizować relacje kapitałowe i osobowe z kontrahentami, aby prawidłowo ustalić wysokość ryczałtu.
Potencjalne skutki dla przedsiębiorców
Wprowadzenie nowych regulacji w zakresie ryczałtu i ulgi IP Box może wywołać istotne zmiany w funkcjonowaniu firm.
Wyższa stawka ryczałtu w relacjach z podmiotami powiązanymi może zmusić przedsiębiorców do ograniczenia współpracy wewnątrz grupy lub do reorganizacji usług w taki sposób, aby minimalizować skutki podatkowe.
Z kolei zmiany w IP Box mogą wpłynąć na decyzje o zatrudnianiu pracowników oraz na wybór formy prowadzenia działalności.
Przedsiębiorcy prowadzący działalność jednoosobową w sektorze innowacyjnym mogą znaleźć się w trudnej sytuacji, gdyż preferencyjne opodatkowanie będzie uzależnione od spełnienia dodatkowych warunków, które nie zawsze są możliwe do realizacji w małych firmach.
Jednocześnie większe podmioty, które już spełniają wymagania dotyczące zatrudnienia, mogą zachować dostęp do ulgi i w pewnych przypadkach zwiększyć korzyści podatkowe, przy jednoczesnym uwzględnieniu daniny solidarnościowej.
Wprowadzenie nowej stawki ryczałtu może istotnie wpłynąć na decyzje biznesowe podatników prowadzących działalność gospodarczą w formie jednoosobowej działalności lub w ramach spółek. Wyższe opodatkowanie usług świadczonych wewnątrz grupy kapitałowej może obniżyć efektywność kosztową takich transakcji i wpłynąć na strukturę świadczonych usług.
Przedsiębiorcy mogą być zmuszeni do zmiany sposobu organizacji swoich usług, ograniczenia współpracy wewnętrznej lub rozważenia alternatywnych form opodatkowania.
Wnioski
Projekt nowelizacji wyraźnie ogranicza możliwość stosowania niższych stawek ryczałtu w relacjach z podmiotami powiązanymi. Choć celem jest ograniczenie optymalizacji podatkowej, w praktyce zmiana wprowadza ryzyko nierównego traktowania podatników wykonujących identyczne usługi.
Konieczne będzie wnikliwe monitorowanie przepisów, analiza powiązań kapitałowych i osobowych oraz przygotowanie przedsiębiorstw na dodatkowe obowiązki ewidencyjne. Z punktu widzenia podatnika oznacza to konieczność modyfikacji rozliczeń i świadomość, że świadczenie usług na rzecz podmiotu powiązanego od 2026 roku będzie wiązało się z wyższym obciążeniem podatkowym.
Do wnikliwej analizy przepisów potrzebny będzie doradca podatkowy.
Zmiany przewidziane w projekcie nowelizacji ustawy o ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych wyraźnie ograniczają możliwość stosowania niższych stawek podatku w relacjach z podmiotami powiązanymi.
Wprowadzenie 17-procentowej stawki ryczałtu dla takich usług ma na celu przeciwdziałanie optymalizacji podatkowej, ale równocześnie w praktyce może prowadzić do zwiększenia obciążeń podatkowych dla przedsiębiorców, którzy dotychczas korzystali z niższych stawek w ramach wewnętrznych transakcji w grupach kapitałowych.
Konieczne będzie przeanalizowanie nowych przepisów i przygotowanie się do ich stosowania od 2026 roku, aby dostosować struktury usług i formy opodatkowania do obowiązujących wymogów.
Skontaktuj się z nami
Doradca biznesowy skontaktuje się z Tobą
i wspólnie ustalimy czy i jak możemy Ci pomóc?
Pracujemy od poniedziałku do piątku
w godzinach od 9:00 do 17:00
Wypełnij formularz
Więcej z naszego bloga
